header ZZ

header ZZ mobiel

dinsdag, 22 augustus 2017 12:25

Data delen in zuivelketen verbetert bedrijfsefficiency melkveehouder


‘Big data’ zullen ook de zuivelketen veranderen. Datasensoren aan iedere koe leveren de melkveehouder een schat aan gegevens op. Die kunnen hem hel-pen de prestatie van de koeien te verbeteren, zo bleek onlangs tijdens een bijeenkomst over big data in de agrofoodketen.

Tekst: Ria Besseling

Data delen in de zuivelketen versnelt de innovatie op het boerenerf. Het leidt tot meer efficiency in de keten en het levert applicaties op die het rendement en de duurzaamheid verbeteren, onder andere door een hogere nutriëntenefficiëntie en minder milieuverliezen. Dat beeld schetste Albert Beetsma, programmama-nager van Smart Dairy Farming, tijdens de eind juni gehouden bijeenkomst over big data in de agrofoodketen.
De Stichting Smart Dairy Farming is kort geleden opgericht door FrieslandCampina, Agrifirm, CRV, LTO Nederland en EDI-Circle. De partners werken samen met bedrijven, kennisinstellingen en agrarische onder-nemers aan innovatieve digitale werkmethoden op het gebied van duurzaamheid, efficiency en voeding. De stichting stelt melkveehouders in staat om vanaf dit najaar data van hun bedrijf naar applicatieleveranciers en omgekeerd te versturen. Daarbij houdt de melkveehouder het beheer van zijn gegevens. Hij bepaalt via een machtigingenregister wie er gebruik mag maken van zijn data en waarvoor.

Internet of food
Slim hanteren van (big) data in de keten van agro en food biedt mogelijkheden voor nieuwe ketenconcepten. Hier liggen kansen voor het ontwikkelen van nieuwe, kortere voedselketens, wat ook mogelijkheden biedt voor nicheproducenten in de zuivel- en kaasproductie, bleek tijdens de bijeenkomst.
Theo Thewessen, lector Location Intelli-gence van HAS Hogeschool en directielid van ict-bedrijf Geodan sprak over het Internet of Food waarbij alle partijen in de voedselketen, van boer tot consument online, met elkaar in verbinding staan.
Dit biedt kansen voor boeren die moeten kiezen in hun business model: naar duurzaam circulaire volume-productie voor de (inter)nationale markt of zich richten op een nichemarkt.

Nicheproducten
Volgens Thewessen is er een enorme markt om deze nicheproducten via online platformen te vermarkten en bij de consument te brengen. “Data zijn hierbij een belangrijke driver. Producenten kunnen ook via online platformen toegang krijgen tot gedeelde services, bijvoorbeeld voor het verwerken, vervoeren en vermark-ten van nicheproducten. Op deze wijze kan een nicheproducent eigen ketens opzetten.”
Hij sprak over het project Korte keten 2.0, opgezet door de HAS Hogeschool samen met het bedrijfsleven en ondernemers zoals kaasboerderij de Ruurhoeve in Hoogeloon. In dit project worden deze online datagedre-ven concepten verder verkend, onder meer door het organiseren van werkbijeenkomsten (hackathons) voor ict’ers, designers en boeren.

24/7 controle
Met het optimaliseren van de prestatie van de koeien en de bedrijfsefficiency wordt de productie en het rendement op melkveehouderijen hoger, vertelde Arnold Harbers, data-analist van Livestock Management bij Nedap, in een van de workshops die tijdens het event plaats hadden. Hij presenteerde een aantal voor-beelden.
Het verbeteren van prestatie en efficiency is een van de mogelijkheden van COWControl-sensoren die de marktgroep van Nedap ontwikkelt. Het systeem monitort de veestapel via slimme technologie. De melkvee-houder heeft 24 uur per dag complete controle over alle koeien. De smarttag, een bewegingssensor om hals of poot, registreert de klok rond het gedrag van een koe. De smarttags verzamelen van iedere koe gegevens over eetpatroon, staan, liggen, rust en locatie in de stal of in de wei.
Deze data worden steeds belangrijker in het operationeel, tactisch en strategisch management van de vee-houderij. Bijvoorbeeld voor het monitoren en managen van gezondheid en welzijn. De melkveehouder ver-krijgt gegevens die hem na analyse dagelijks en op langere termijn kunnen ondersteunen bij vroegtijdig signaleren van gezondheidsproblemen en optimaliseren van bedrijfsbeleid. Het toepassen en vertalen van die data naar de dagelijkse praktijk wordt cruciaal voor het gebruik van deze technologie.
Automatische intelligente analyse van het gedrag levert informatie over vruchtbaarheid, gezondheid, voer-opname en locatie van iedere koe, een groep koeien en de hele veestapel. COWcontrol zet die informatie om in operationele acties en strategische inzichten. Het systeem presenteert deze op pc, tablet en smartp-hone.

Dieridentificatie
De smarttag Neck heeft diverse functionaliteiten zoals identificatie, tochtdetectie, gezondheidsmonitoring en koepositiebepaling, gebaseerd op elektronische individuele dieridentificatie. De smarttag om hals of poot identificeert de koe en kan op basis daarvan haar gedrag en positie registreren en aan haar koppelen. De identificatie in de smarttag herkent de koe ook in de melkstal, automatische voerstations en separatie-units en laat deze systemen op basis van haar ‘dossier’ de juiste handelingen uitvoeren.

Tochtdetectie
Effectieve tochtdetectie is op de melkveehouderij essentieel voor het behalen van optimale vruchtbaarheids-kengetallen en daarmee meer productie en rendement. Zonder automatische tochtdetectie moet de melk-veehouder zelf de tochtigheidssignalen waarnemen, de betreffende koe identificeren en daardoor weten welke koeien tochtig zijn. Dat is een grote uitdaging, zeker omdat veestapels steeds groter worden vanwege schaalvergroting. Bovendien laat 70 procent van de koeien tochtigheidssignalen alleen zien tussen zeven uur ’s avonds en zeven uur ’s ochtends wanneer er over het algemeen niemand in de stal is.
Tochtdetectie in de smarttag om de nek herkent en registreert tochtigheidssignalen zoals kinrusten, staande tocht, bespringen en verhoogde activiteit en activiteit van elke koe automatisch en continu aan de hand van haar bewegingen. Het systeem informeert de veehouder via een lijst met koeien met tochtattenties en pre-senteert van iedere koe het optimale inseminatiemoment. Extra informatie over de tochten en de cyclus van de koe geeft de veehouder inzicht in bijvoorbeeld vruchtbaarheidsproblemen.

Gedrag monitoren
Het monitoren en analyseren van het gedrag van koeien kan het welzijn van een koe of groep koeien pre-cies bepalen. Zo kunnen gezondheidsproblemen worden geïdentificeerd en vroegtijdig worden opgespoord.
Smarttags om nek en poot meten 24/7 vreet-, herkauw-, sta-, lig-, loop-, inactief en overig actief gedrag en hun interactie. De informatie geeft inzicht in welzijn, gezondheid en voeropname van de koe. Maar ook in bijvoorbeeld de effecten van voermanagement, huisvesting en andere factoren.
Deze informatie en inzichten worden in het systeem gepresenteerd en kunnen op operationeel en tac-tisch/strategisch niveau door de melkveehouder worden gebruikt. Hij ontvangt op operationeel niveau bij-voorbeeld een urgente attentie wanneer er bij een koe een situatie is die onmiddellijk actie vereist. De koe vreet, herkauwt of ligt plotseling niet en is te lang en te veel inactief.
Het systeem maakt daarnaast automatisch lijsten van ‘vandaag te checken dieren’ met een afwijking in hun gedrag. Deze koeien hebben mogelijk een gezondheidsprobleem en moeten daarom worden gecheckt door de veehouder of de dierenarts. Het gedrag dat door het meten van deze gezondheidsparameters wordt geregistreerd, geeft bovendien zicht op het herstel van dieren die zijn behandeld.

Groepen monitoren
Groepsmonitoring geeft zicht op tactisch niveau. De data die de smarttags verzamelen, zeggen meer over het gedrag van groepen koeien. Koeien zijn gewoontedieren die het best presteren wanneer hun patroon elke dag hetzelfde is. Groepsattenties waarschuwen de veehouder wanneer een bepaald percentage van de groep afwijkend gedrag vertoont ten opzichte van het gedrag daarvoor. De groepsmonitoring houdt van groepen koeien de dagtotalen bij van elke gezondheidsparameter. Het groepseetpatroon presenteert een 48-uurs overzicht van de groep met het percentage van de koeien dat tegelijkertijd eet. Met deze data weet de veehouder meer over bijvoorbeeld beschikbaarheid en opname van voer en water. En ook in effecten van veranderingen in bijvoorbeeld voermanagement en huisvesting.

Koepositie
De koepositiebepaling registreert de positie van iedere koe in de stal en toont deze op de stalplattegrond aan de veehouder via smartphone, tablet of pc. Het systeem kan op de kaart een individuele koe of een groep koeien laten zien. De functie koepositiebepaling is altijd geïntegreerd met tochtdetectie en gezond-heidsmonitoring omdat de melkveehouder koeien met tochtattenties of gezondheidsproblemen in de groep graag snel en eenvoudig wil kunnen vinden.
Dat geldt ook voor bijvoorbeeld koeien die nog door de melkrobot zijn geweest en daarom moeten worden opgehaald. Met data-analyse van gezondheidsmonitoring bespaart de melkveehouder tijd in zijn dagelijkse routines; dieren worden sneller gevonden en geholpen, hij kan eenvoudiger aandacht geven aan individuele attentiedieren en er heerst minder onrust en stress in de groep.
De melkveehouder zelf is en blijft de eigenaar van de data die met COWControl op zijn bedrijf wordt verza-meld. Het systeem heeft de mogelijkheid om via API-connecties data uit te wisselen met derde partijen. Hiervoor moet de melkveehouder via het systeem altijd zelf goedkeuring geven.


Sensordata tot waarde brengen
Hoe ziet de toekomst eruit voor databeheer en -management in de melkveesector? Dataverzameling op het melkvee-bedrijf zal met de innovatie in technologie, bijvoorbeeld op het gebied van sensoren, verder uitbreiden. Er worden meer parameters op het bedrijf gemeten en meer informatie geregistreerd. Dit biedt veel kansen voor de melkveehouder, voor het bedrijfsleven en voor onderzoeksinstituten en de wetenschap.
Internet en daarmee cloudoplossingen gaat een grotere rol spelen voor het opslaan en beheer van data, het uitvoeren van analyses en calculaties in de cloud op basis van slimme algoritmen en voor uitwisseling met overige systemen en derde partijen. Ook oplossingen voor het connecten van systemen en data aan elkaar via Internet of Things (IoT) krij-gen een rol, voorspelt Nedap.
Het is de uitdaging om de veelheid aan data tot waarde te brengen voor de veehouder. Welke data zijn relevant voor welk bedrijfsproces of -protocol en hoe moeten die gepresenteerd worden aan de veehouder om waarde toe te voe-gen? Datzelfde geldt voor data-ontsluiting en -koppeling tussen melkveehouderijmanagement- en softwaresystemen. Welke data kunnen worden uitgewisseld en gekoppeld om voor de veehouder inhoudelijk waarde toe te voegen, ook qua werkgemak en efficiëntie?
Met welke data kan onderzoek worden gedaan naar mogelijkheden om de sector vooruit te helpen? Het bedrijfsleven en de wetenschap proberen sensordata in de praktijk tot waarde te brengen in het praktijkonderzoek Sense of sensors in transition management van de Universiteit Utrecht, Wageningen UR, Vetvice en Nedap.

Login om meer te lezen

Laat een reactie achter

Zorg ervoor dat u de verplichte (*) velden invult waar dit is aangegeven. HTML code is niet toegestaan.

Zoeken

Advertenties