De melktank van de wereld

Geitenmelk wordt kennelijk regelmatig aangelengd met koemelk, dat goedkoper is. Of, nog goedkoper, er wordt water bijgegoten. Het klinkt bijna grappig, zo onwaarschijnlijk is het. Niemand die zich een geitenhouder in Nederland kan voorstellen die ’s nachts stiekem de tuinslang in de tank met geitenmelk stopt. Maar in andere delen van de wereld is fraude met geitenmelk een hoofdpijndossier. Uit een Turks onderzoek kwam naar voren dat zeventig procent van de onderzochte geitenmelk aangelengd bleek. Hetzelfde in Brazilië, daar bleek ruim veertig procent van een partij geitenmelk onzuiver te zijn. Geitenmelk schijnt vatbaar te zijn voor fraude, omdat het duurder is dan koemelk. Geiten geven minder melk, de winning bewerkelijk, terwijl de vraag er wel is vanwege de vele mensen die lactose in koemelk niet verdragen. Schaars en duur, dat lokt sjoemelen uit.

Dit nieuws zal niet als een bom inslaan in onze zuivelsector. Geitenmelk is een nicheproduct, ook wereldwijd. De totale productie is 20 miljoen ton per jaar, twee tot drie procent van de koemelkproductie. Toch is het goed om hierbij stil te staan, want het vervalsen van melk is niet zo uitzonderlijke als het lijkt. In 2008 stierven kinderen in China, nadat handelaren melamine aan de melk hadden toegevoegd om het eiwitgehalte kunstmatig te verhogen. Melamine wordt gebruikt bij de productie van laminaat, servies en lijm. De Chinese overheid greep keihard in, maar de Chinese zuivelsector kreeg een opdoffer.

Fraude met melk is een teken van schaarste. Grote delen van de wereld hebben moeite om de bevolking te voeden met voedzame zuivel. Het is er onvoldoende of de kwaliteit is matig. Hier is dat verschijnsel onbekend. We hebben de mond vol over de goede kwaliteit van zuivel die er volop is, en terecht. Maar zo vanzelfsprekend als het lijkt is het niet. Om maar een metafoor te gebruiken: we zijn niet de graanschuur maar wel de melktank van de wereld. In grote delen van de wereld weten ze hoe belangrijk die is.